صورتجلسه نشست قضایی با موضوع: توصیف مجرمانه ترخیص زودهنگام بیمار از بیمارستان و تسریع در فوت بیمار

برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر شیراز
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۹/۰۶/۲۵

موضوع

توصیف مجرمانه ترخیص زودهنگام بیمار از بیمارستان و تسریع در فوت بیمار

پرسش

شخصی شکایتی علیه خواهر خود دایر بر تسبیب در قتل عمدی مادرشان مطرح کرده است؛ با این توضیح که مادرشان به علت عفونت خونی در بیمارستان بستری بوده و خواهر شاکی خودسرانه و بدون مشورت با سایر اعضای خانواده و باوجود تذکر پزشکان معالج بر مساعد نبودن حال بیمار جهت ترخیص اقدام به این کار نموده و حال مادرشان به جهت ترخیص زودهنگام و طی ننمودن مراحل درمان رو به وخامت گذاشته و فوت می‌شود.

حسب نظریه پزشکی قانونی علت فوت (عفونت خونی بیمار) اعلام و بیان شده ترخیص بیمار در آن شرایط موجب تسریع در مرگ شده است. با توجه به مراتب فوق:

۱- آیا بزهی به متهم قابل انتساب است؟

۲- اگر بزهی اتفاق افتاده تحت چه عنوانی قابل طرح است؟ ۳- در فرض پرسش، اگر خواهر با سوءنیت (دانستن مرگ قریب‌الوقوع مادر) اقدام به ترخیص مادر خود نموده باشد، چه مسؤولیتی به عهده وی می‌باشد؟

نظر هیئت عالی

با لحاظ اینکه متوفی مهجور و تحت سرپرستی نبوده است، نظریه اکثریت قضات محترم دادگستری شهرستان شیراز مورد تأیید است.

نظر اکثریت

مطابق متن سؤال و توضیحات آن فرض بر این است که پزشک و بیمارستان کار خود را به درستی انجام داده‌اند و مرتکب، مسؤولیت مراقبت از مادر را قبول نموده است. در متن سؤال ذکر نشده است که آیا مرتکب اقدامات درمانی را انجام داده است یا خیر و ترک فعلی در سؤال مطرح نشده است. (دانستن) مرگ قریب‌الوقوع مادر سوءنیت مرتکب را اثبات نمی‌نماید؛ چراکه به‌طریق‌اولی کادر پزشکی نیز از مرگ قریب‌الوقوع اطلاع داشته است؛ ترخیص صرفاً باعث تسریع در مرگ شده است و سبب مرگ نبوده است؛ بنابراین تسبیب در قتل منتفی است و چون فعل یا ترک فعلی از ناحیه مرتکب صادر نشده تا موجب مرگ مادر شود، هیچ‌گونه مسؤولیت کیفری و حقوقی متوجه مرتکب نیست.

نظر اقلیت

می‌بایست رابطه سببیت را بررسی کرد؛ رابطه مؤثری بین اقدام مرتکب و مرگ وجود ندارد؛ اقدام خواهر در ترخیص زودهنگام مادر سبب نیست، بلکه شرطی است که باعث تسریع در تسبیب شده است؛ اما چنانچه مرتکب سوءنیت داشته باشد، اقدام وی مشمول ماده ۲۹۵ قانون مجازات اسلامی و مسؤولیت ناشی از ترک فعل است.