فهرست
قانون مجازات جرائم نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران
مصوب ۱۳۷۱/۵/۱۸ کمیسیون مجلس شورای اسلامی
مستندات مرتبط
فصل اول- مقررات عمومی
ماده ۱- دادگاههای نظامی به جرایم مربوط به وظایف خاص نظامی و انتظامی اشخاص زیر که در این قانون به اختصار نظامی خوانده میشوند رسیدگی میکند.
۱- کلیه پرسنل ارتش جمهوری اسلامی ایران و سازمانهای وابسته.
۲- کلیه پرسنل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و سازمانهای وابسته و اعضای بسیج مستضعفین سپاه پاسداران انقلاب اسلامی.
۳- کلیه پرسنل وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و سازمانهای وابسته.
۴- کلیه پرسنل وظیفه از تاریخ شروع خدمت تا پایان آن.
۵- کلیه پرسنل مشمول قانون نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۳۶۹/۴/۲۷
۶- محصلان مراکز آموزشی نظامی و انتظامی در داخل و خارج از کشور.
۷- کلیه کسانی که بهطور موقت در خدمت نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران میباشند اعم از ایرانی و غیرایرانی در مدت مزبور.
تبصره ۱- جرائم نظامی و انتظامی پرسنل مذکور که در سازمانهای دیگر خدمت میکنند در دادگاههای نظامی رسیدگی میشود.
تبصره ۲- رهایی از خدمت مانع رسیدگی به جرائم زمان اشتغال نمیشود.
ماده ۲- در مواردی که مجازات جرمی در این قانون ذکر نشده باشد، دادگاه طبق قوانین عمومی تعیین کیفر خواهد نمود.
ماده ۳- دادگاههای نظامی میتوانند مجازات حبس را با توجه به مراتب جرم، امکانات خاطی و کیفیات مخففه یا سایر اوضاع و احوال به مجازات تعزیری دیگری به شرح زیر تبدیل نمایند.
در مورد پرسنل وظیفه مجازات حبس کمتر از یکسال به شلاق تا (۷۴) ضربه یا جزای نقدی از بیستهزار تا دویستهزار ریال و حبسهای بیشتر از یکسال به تبعید در حال خدمت یا اضافه خدمت حداکثر تا یکسال یا جزای نقدی از دویستهزار الی یکمیلیون ریال.
در مورد پرسنل کادر حبسهای کمتر از یکسال به شلاق تا (۷۴) ضربه یا جزای نقدی از سیهزار تا سیصدهزار ریال یا انفصال از خدمت بهطور موقت حداکثر به مدت یکسال یا اقامت اجباری یا منع اقامت در نقطه یا نقاط معین یا انتقال به منطقه معین حداکثر به مدت (۶) ماه یا کسر حقوق بهمیزان یک سوم حداکثر به مدت (۶) ماه و یا تنزیل درجه یا محرومیت از ترفیع حداکثر تا یکسال حبس با خدمت حداکثر تا یکسال و در مورد حبسهای یکسال تا دوسال به جزای نقدی از دویستهزار تا دو میلیون ریال انفصال موقت یا انتظار خدمت حداکثر به مدت یکسال، اقامت اجباری یا منع اقامت در نقطه یا نقاط معین حداکثر به مدت دوسال، محرومیت از ترفیع حداکثر به مدت دوسال، تنزیل یک یا دو درجه یا محرومیت ازتصدی بعضی از مشاغل و مسئولیتها حداکثر به مدت دهسال.
ماده ۴- پرسنل کادر نظامی که به موجب احکام قطعی دادگاهها به مجازاتهای زیر محکوم شوند از خدمت در نیروهای مسلح اخراج خواهند شد.
۱- محکومیت یا محکومیتهای (در صورت تعدد) به حبس غیرتعلیقی زائد بر دوسال.
۲- محکومیت به حدود.
۳- محکومیت به سبب ارتکاب جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور.
۴- محکومیت به سبب ارتکاب جرائم عمدی مستوجب قصاص نفس یا عضو.
تبصره- در صورت وجود شرائط خاص خدمتی و عدم مصلحت اخراج، با تقاضای فرمانده مربوط ، دادگاه میتواند با ذکر دلایل و تصریح در متنحکم از اجرای اثر تبعی حکم جلوگیری نماید.
ماده ۵- دادگاه نظامی میتواند حسب مورد در محکومیتهای تعزیری به عنوان تتمیم مجازات متهم را به مجازاتهای زیر محکوم نماید.
الف- در مورد پرسنل وظیفه.
۱- توقف کارت پایان خدمت تا یکسال.
۲- اضافه خدمت تا ۶ ماه.
ب- در مورد سایر پرسنل
۱- انفصال موقت از خدمت در نیروهای مسلح یا مشاغل دولتی حداکثر به مدت ششماه.
۲- اقامت اجباری یا منع اقامت در نقطه یا نقاط معین از سهماه تا سهسال.
۳- کسر حقوق به میزان یکسوم حداکثر به مدت ۶ماه.
۴- محکومیت از ترفیع حداکثر تا دوسال.
۵- تنزیل یک درجه.
۶- محرومیت از تصدی بعضی از مسئولیتهای نظامی و انتظامی حداکثر به مدت (۵) سال.
تبصره- عفو مجازات محکومین شامل آثار تبعی آن نمیگردد مگر اینکه تصریح شده باشد.
ماده ۶- افسران و درجهداران وظیفهای که به یکی از مجازاتهای مستلزم اخراج محکوم شوند بقیه مراحل خدمتی را پس از اجرای مجازات مثلسرباز عادی انجام خواهند داد.
ماده ۷- حداکثر محکومیت به انفصال موقت در مورد پرسنل نیروهای مسلح یکسال است و محکومین به این مجازات از مزایای بدونکاری موضوع مواد ۹۹ و ۱۴۸ قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران استفاده خواهند کرد.
فصل دوم- جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی
ماده ۸- هر نظامی که به منظور براندازی نظام جمهوری اسلامی جمعیتی تشکیل دهد یا اداره نماید یا در چنین جمعیتی شرکت یا معاونت مؤثر داشته باشد، محارب محسوب میشود.
تبصره ۱- در صورتی که ادارهکننده و تشکیلدهنده جمعیت یا اکثر اعضاء از پرسنل نیروهای مسلح باشند به جرائم همه اعضاء در محاکم نظامی رسیدگی خواهد شد.
تبصره ۲- منظور از جمعیت مذکور در این ماده همکاری سهنفر یا بیشتر است.
ماده ۹- هر نظامی که به نحوی از انحاء برای جدا کردن قسمتی از قلمرو حاکمیت جمهوری اسلامی ایران یا برای لطمه وارد کردن به تمامیت یا استقلال کشور ایران اقدام نماید محارب محسوب میشود.
ماده ۱۰- هریک از اشخاص مذکور در مواد ۸ و ۹ قبل از کشف توطئه و دستگیری توبه نماید و خود را به مأموران معرفی کند و اطلاعات خود را در اختیار بگذارد به نحوی که توبه وی نزد قاضی محرز شود حد محاربه از او ساقط میگردد.
ماده ۱۱- نظامیانی که مرتکب جرائم زیر شوند در صورتی که ارتکاب جرم آنان به منظور براندازی نظام و همکاری با دشمن باشد، با علم به تأثیر آن در براندازی حکم محاربند و در غیر این صورت به (۵) تا (۱۵) سال حبس تعزیری محکوم میشوند.
۱- هر نظامی که افراد تحت فرماندهی خود یا پایگاه یا محلی که حفاظت آن به عهده او سپرده شدهاست یا تأسیسات و تجهیزات و سازوبرگ نظامی یا نقشهها و اسناد و اسرار نظامی و نظائر آنها را به دشمن تسلیم یا افشاء نماید.
۲- هر نظامی که برای انجام مقاصد دشمن با او تبانی کند.
۳- هر نظامی که با سوءنیت و عمداً تأسیسات، ساختمانها، استحکامات نظامی کشتی یا هواپیما یا امثال آنها یا انبارها، راهها، وسایل ارتباطی و مخابراتی یا مراکز محتوی اسناد و دفاتر یا اسناد طبقهبندی شده مورد استفاده نیروهای مسلح یا وسایل دفاعیه یا تمام یا قسمتی از ملزومات جنگی، اسلحه یا مهمات را آتش بزند یا تخریب کند یا وادار به انجام آن نماید.
۴- هر نظامی که در مقابل دشمن داخلی خارجی، نظامیان یا اشخاصی را که به نحوی در خدمت نیروهای مسلح هستند اجبار یا تحریک به فرار یا تسلیم یا عصیان نماید یا به هر صورت دیگر موجبات اجبار یا تحریک دیگران را فراهم سازد.
۵- هر نظامی که علیه جمهوری اسلامی ایران اقدام مسلحانه نماید.
۶- هر نظامی که برای دولتی که علیه ایران در حال جنگ است یا برای گروهها یا دستجات محارب و مفسد جمعآوری نیرو یا کمک نماید یا سایر افراد را به الحاق به دشمنان یا محاربین و مفسدین اغوا و تشویق کند یا عملاً وسایل الحاق آنان را فراهم آورد.
ماده ۱۲- اشخاص زیر جاسوس شناخته شده و به مجازات مقرر ذیل محکوم میشوند:
۱- هر نظامی که اسناد یا اطلاعات یا اشیاء دارای ارزش اطلاعاتی را تحصیل کند و در اختیار دشمن قرار دهد و اقدام او برای عملیات نظامی یا نسبت به امنیت تأسیسات، استحکامات، پایگاهها، کارخانجات، انبارهای دایمی یا موقتی تسلیحاتی، توقفگاههای موقت، ساختمانهای نظامی، کشتیها یا هواپیماها یا وسایل نقلیه زمینی نظامی یا امنیت تأسیسات دفاعی کشور مضر باشد به مجازات محارب محکوم خواهد شد.
۲- هر نظامی که اسناد یا اطلاعاتی برای دشمن تحصیل کند و به هر دلیل موفق به تسلیم آن به دشمن نشود به حبس از سه تا پانزدهسال محکوم میگردد.
۳- هر نظامی که اسرار نظامی یا سیاسی یا اقتصادی یا صنعتی یا کلیدهای رمز را به دشمنان داخلی یا خارجی تسلیم نماید یا آنان را از مفاد آن آگاه سازد، به مجازات محارب محکوم خواهد شد.
۴- هر نظامی که برای بدست آوردن اسناد یا اطلاعاتی به نفع دشمن به محل نگهداری اسناد یا اطلاعات داخل شود چنانچه بهموجب قوانین دیگر مستوجب مجازات شدیدتری نباشد به حبس از دو تا دهسال محکوم میگردد.
۵- هر بیگانهای که برای کسب اطلاعات به نفع دشمن به پایگاهها، کارخانجات، انبارهای تسلیحاتی، اردوگاههای نظامی یگانهای نیروهای مسلح، توقفگاههای موقتی نظامی، ساختمانهای دفاعی نظامی یا وسایط نقلیه زمینی، هوایی، دریایی یا در محلهای نگهداری اسناد یا اطلاعات داخل شود به اعدام و در غیر این صورت به دو تا دهسال حبس محکوم میگردد.
تبصره- هر گونه همکاری و معاونت با عناصر جاسوس، مانند مخفی نمودن و پناه دادن، جرم محسوب و چنانچه عمل مرتکب موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد در حکم محارب و در غیر این صورت به یک تا پنجسال حبس محکوم میگردد.
ماده ۱۳- هر نظامی که اسناد یا تصمیمات طبقهبندی شده را در اختیار کسانی که صلاحیت اطلاع نسبت به آن را ندارند، قرار دهد یا به هر نحو آنان را از مفاد آن مطلع سازد به ترتیب ذیل محکوم میشود:
۱- هرگاه سند یا مذاکرات یا تصمیمات عنوان به کلی سری داشته باشد به حبس از سه تا پانزدهسال.
۲- هرگاه سند یا مذاکرات یا تصمیمات عنوان سری داشته باشد به حبس از دو تا دهسال.
۳- هرگاه سند یا مذاکرات یا تصمیمات عنوان خیلی محرمانه داشته باشد از سهماه تا یکسال.
تبصره ۱- هرگاه سند یا مذاکرات یا تصمیمات عنوان محرمانه داشته باشد از طرف فرمانده یا رئیس مربوط تنبیه انضباطی خواهد شد.
تبصره ۲- هرگاه اعمال فوق بهموجب قوانین دیگر مستلزم مجازات شدیدتری باشد مرتکب به مجازات شدیدتر محکوم خواهد شد.
تبصره ۳- هر کس از اسناد یا مذاکرات یا تصمیمات مذکور مطلع گردد و با علم به ممنوعیت افشاء آن را به هر نحو افشاء نماید به ترتیب مقرر در این ماده محکوم میشود.
تبصره ۴- طبقهبندی و تغییر طبقهبندی اسناد و مذاکرات و تصمیمات و طرز نگهداری اسناد طبقهبندی شده به موجب آئیننامهای خواهد بود که به پیشنهاد سازمان حفاظت اطلاعات مربوط به تصویب وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح یا وزیر کشور حسب مورد خواهد رسید.
ماده ۱۴- هر نظامی که بر اثر بیاحتیاطی یا بیمبالاتی یا عدم رعایت نظامات دولتی موجب افشاء یا فقدان اسناد مذکور در ماده (۱۳) بشود با توجه به طبقهبندی اسناد افشاء شده، به ترتیب ذیل محکوم میشود.
۱- هرگاه سند یا مذاکرات عنوان به کلی سری داشته باشد به حبس از سهماه تا یکسال.
۲- هرگاه سند یا مذاکرات عنوان سری داشته باشد به حبس از دوماه تا ششماه.
۳- هرگاه سند یا مذاکرات عنوان خیلی محرمانه داشته باشد به حبس از یک ماه تا سهماه.
فصل سوم- جرائم بر خلاف تکالیف نظامی
ماده ۱۵- هرگاه تخلف و سرپیچی از تکالیف نظامی سبب تسلط دشمن بر اراضی یا مواضع یا افراد خودی شود جرم محسوب و مرتکب در حکممحارب است.
ماده ۱۶- هر فرمانده یا مسئول نظامی بدون استفاده از تمام وسایل دفاعیه که در اختیار او بوده است از انجام اقداماتی که وظیفه و شرافت نظامی او ایجاب میکرده خودداری نماید و آن چه را که حفاظت یا دفاع از آن به او سپرده شدهاست (از قبیل تأسیسات، استحکامات، سربازخانه، کارخانجات، انبار و مخازن اسلحه و مهمات یا آذوقه یا سوخت یا ملزومات نظامی، هواپیما، کشتی و شهر) به نحوی از انحاء به دشمن تسلیم نماید، در حکم محارب است.
ماده ۱۷- فرمانده هر قسمت نظامی که با دشمن قرارداد تسلیم منعقد نماید حسب مورد به یکی از دو مجازات زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه تصمیم متخذه موجب خلع سلاح عده تحت فرماندهی یا اسارت نیروها یا تسلیم آن چه که دفاع و حفاظتش به عهده او است بشود در حکم محارب است.
۲- در سایر مواردی که محارب محسوب نمیشود به حبس از پنج تا پانزدهسال.
ماده ۱۸- نظامیان زیر که حداقل تعداد آنان بیش از دو نفر باشد شورشکننده محسوب و به ترتیب ذیل محکوم میشوند.
۱- نظامیان مسلحی که با تبانی قبلی یا به صورت دستهجمعی از اطاعت از فرماندهان یا رؤسای خود سرپیچی نمایند چنانچه از مصادیق محارب نباشند هریک به حبس از سه تا پانزدهسال.
۲- نظامیانی که در ارتباط با خدمت با تبانی قبلی و با سلاح گرم یا سرد به جان یا مال یا ناموس مردم یا اموال عمومی تعدی یا تجاوز نمایند چنانچه محارب محسوب نشوند به حبس از سه تا پانزدهسال.
۳- چنانچه مرتکبین جرائم فوق غیر مسلح باشند اگر عمل آنان مشمول مجازات شدیدتری نباشد به حبس از یک تا پنجسال.
تبصره- هرگاه یک نفر از مرتکبین جرایم فوق در یک اقدام گروهی مسلح باشند کلیه افراد به مجازات بندهای یک و دو محکوم خواهند شد.
ماده ۱۹- هریک از فرماندهان یا مسئولین نظامی که بدون امر یا اجازه یا بدون اینکه به اقدام متقابل وادار شده باشد، علیه نیروهای نظامی یا اتباع دولتی که با ایران در حال جنگ نباشد، مسلحانه حمله یا عدهای را وادار به حمله نماید یا با نیروی تحت فرماندهی خود در اراضی دولتی که با ایران درحال جنگ نباشد مرتکب عملیات خصمانه شود، هرگاه اقدامات فوق موجب اخلال در امنیت داخلی یا خارجی کشور گردد، در حکم محارب است و در غیر این صورت به حبس از سه تا پانزدهسال محکوم میشود.
ماده ۲۰- هریک از فرماندهان یا مسئولین نظمی که پس از دریافت دستور توقف عملیات جنگی، عملیات را ادامه دهد در صورتی که عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد به مجازات محارب محکوم و در غیر این صورت به یک تا دهسال حبس محکوم میشود.
ماده ۲۱- هر نظامی که بدون امر یا مجوز قانونی، فرماندهی قسمتی را به عهده گیرد و یا بر خلاف امر مافوق فرماندهی قسمتی را ادامه دهد به حبس از دوماه تا ۱۰ سال محکوم و چنانچه مرتکب جرائم دیگری گردد به مجازاتهای آن جرائم نیز محکوم خواهد شد.
ماده ۲۲- هر نظامی که اوامر فرماندهان یا رؤسای مربوط را لغو نماید به ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه از امر حرکت به طرف دشمن یا محاربین و مفسدین امتناع ورزد و مخالف مقررات عمل نماید در صورتی که حاکی از همکاری با دشمن باشد و یا موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد در حکم محارب و در غیر این صورت به حبس از سه تا پانزدهسال محکوم میشود.
۲- اگر مخالفت با مقررات در ناحیهای باشد که در آن حالت جنگی یا محدودیتهای ضروری اعلام شده باشد و آن مخالفت مربوط به امور جنگی یا مقررات حالت محدودیتهای ضروری باشد در صورتی که عمل او موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام نباشد به حبس از ۲ تا دهسال محکوم میشود.
ماده ۲۳- تخلف از قوانین و مقررات نظامی و انتظامی، لغو دستور محسوب میشود و چنانچه در قانون، مجازات خاصی برای آن در نظر گرفته نشده باشد مرتکب به حبس از دوماه تا دوسال محکوم میگردد.
تبصره ۱- تخلفات انضباطی موضوع آئیننامههای انضباطی از شمول این ماده مستثنی میباشد.
تبصره ۲- چنانچه مخالفت با مقررات مربوط به منع ازدواج با اتباع بیگانه یا اتباع بیگانهای که به سبب ازدواج تبعه ایران محسوب میشوند و یا منع عضویت در سازمانها یا جمعیتها و احزاب سیاسی یا منع دخالت و شرکت در دستهبندیها یا مناقشههای سیاسی باشد، به حبس از ششماه تا سهسال و اخراج از خدمت و استرداد هزینههای تحصیلی در صورت عدم انجام تعهد مقرر محکوم میشود.
ماده ۲۴- هر نظامی که بر خلاف مقررات و ضوابط مبادرت به تیراندازی نماید عمل او جرم محسوب و به حبس از دوماه تا یکسال محکوم خواهد شد و چنانچه منجر به قتل یا جرح گردد طبق قانون قصاص و دیات با او رفتار خواهد شد.
تبصره ۱- چنانچه تیراندازی مطابق مقررات صورت گرفته باشد مرتکب از مجازات و پرداخت دیه معاف خواهد بود و در صورتی که مقتول یا مجروح مقصر و یا مهدورالدم نباشد، دیه از بیتالمال پرداخت خواهد شد.
تبصره ۲- مقررات مربوط به تیراندازی به موجب آئیننامهای خواهد بود که حسب مورد توسط سپاه یا ارتش یا نیروی انتظامی تهیه و به تصویبستاد کل نیروهای مسلح میرسد.
ماده ۲۵- هر نظامی که باید بهطور انفرادی یا همراه چند نفر یا یگانی به مأموریت برود و عمداً و بدون عذر موجه در وقت مقرر حاضر نگردد، به ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه حرکت برای عزیمت به منطقه جنگی باشد و عمل مرتکب موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد در حکم محارب و در غیر این صورت به حبس از سه تا پانزدهسال محکوم میشود.
۲- هرگاه حرکت برای عزیمت به منطقهای که در حالت جنگ یا آماده باش رزمی یا اعلام محدودیت های ضروری موضوع اصل (۷۹) قانون اساسی باشد به حبس از دو تا دهسال.
۳- در سایر موارد به حبس از دوماه تا یکسال.
ماده ۲۶- هر نگهبان که محل نگهبانی خود را بدون مجوز ترک نماید در صورتی که در مقابل دشمن با همکاری یا تبانی باشد و یا عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد در حکم محارب و در غیر این صورت به شرح زیر مجازات میشود.
۱- هرگاه در مقابل دشمن و محاربین باشد به حبس از سه تا پانزدهسال.
۲- هرگاه در ناحیهای باشد که در حالت جنگ و یا اعلام وضعیت و محدودیتهای ضروری موضوع اصل ۷۹ قانون اساسی و یا حالت آماده باش رزمی باشد به حبس از دو تا دهسال.
۳- در سایر موارد به حبس از سهماه تا سهسال.
تبصره- نگهبان، مأمور مسلحی است که مراقبت و حفاظت یک محل یا یک منطقه معین به او واگذار شده باشد.
ماده ۲۷- هر نظامی که در حین نگهبانی بخوابد به شرح زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه در مقابل دشمن و محاربین باشد در صورتی که عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد در حکم محارب و در غیر این صورت به حبس از یک تا پنجسال محکوم میگردد.
۲- هرگاه در ناحیهای باشد که در حالت جنگ یا اعلام محدودیتهای موضوع اصل (۷۹) قانون اساسی یا آمادهباش رزمی باشد به حبس از شش ماه تا دوسال.
۳- در سایر موارد به حبس از دوماه تا یکسال.
ماده ۲۸- هر نظامی در حین خدمت یا در ارتباط با آن به نگهبان یا مراقب در رابطه با انجام وظیفه وی تعرض یا اهانت نماید به ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه مرتکب با سلاح تعرض نماید به حبس از سه تا پانزدهسال و اگر صدمهای به نگهبان وارد آورد علاوه بر مجازات فوق حسب مورد به قصاص یا پرداخت دیه نیز محکوم میگردد.
۲- هرگاه مرتکب بدون سلاح تعرض نماید به حبس از یک تا سهسال و اگر صدمهای به نگهبان وارد آورد علاوه بر مجازات فوق حسب مورد به قصاص یا پرداخت دیه نیز محکوم میگردد.
۳- هرگاه مرتکب به نحوی به نگهبان اهانت یا او را تهدید نماید به حبس از دوماه تا یکسال محکوم میشود مگر آنکه اهانت او قذف باشد که به مجازات آن نیز محکوم میگردد.
ماده ۲۹- هر نظامی حین خدمت یا در ارتباط با آن نسبت به مافوق خود مرتکب ضرب یا جرح یا نقص یا قطع عضو شود حسب مورد علاوه بر قصاص یا پرداخت دیه به حبس از یک تا پنجسال محکوم میشود.
ماده ۳۰- مرتکبین جرائم مواد (۲۸) و (۲۹) چنانچه مرتکب قتل شوند در صورتی که حکم قصاص در مورد آنان اجراء نشود حسب مورد به مجازاتهای مقرر در دو ماده مذکور محکوم میشوند.
ماده ۳۱- هر نظامی حین خدمت یا در ارتباط با آن به مافوق خود به نحوی از انحاء اهانت نماید به حبس از یک ماه تا یکسال محکوم میشود.
ماده ۳۲- هریک از فرماندهان و مسئولین خارج از محدوده اختیارات فرماندهی و آئیننامه انضباطی به افراد تحت امر خود اهانت یا آنها را تنبیه نماید به حبس از یک تا ششماه محکوم و هرگاه به موجب قوانین جزائی دیگر مستلزم حد یا قصاص یا دیه باشد به آن مجازات نیز محکوم میگردد.
ماده ۳۳- هر نظامی که برای فرار از کار یا انجام وظیفه یا تهدید فرمانده یا رئیس یا هر مافوق دیگر عمداً به خود صدمه وارد آورد یا بهطور مکرر به عدم توانائی جسمی یا روحی متعذر شود و بنا به گواهی پزشک نظامی تمارض او ثابت گردد یا در انجام خدمت بیعلاقه باشد و این بیعلاقگی و سهلانگاری عملاً در موارد متعدد ظاهر شده باشد به ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه در مقابل دشمنان داخلی یا خارجی باشد در صورتی که عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد به مجازات محارب و در غیر این صورت به حبس از دو تا دهسال.
۲- هرگاه در زمان جنگ باشد به حبس از یک تا پنجسال.
۳- در سایر موارد به حبس از سهماه تا یکسال.
ماده ۳۴- هر نظامی در ارتباط با خدمت در مقابل مأموران مسلح حین انجام وظیفه آنان، بهطور تجری مقاومت یا به آنان حمله نماید متمرد محسوب و ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه تمرد با اسلحه صورت گرفته باشد به حبس از دو تا هشتسال.
۲- هرگاه تمرد بدون سلاح به عمل آید به حبس از ششماه تا سهسال.
تبصره- اگر متمرد در موقع تمرد مرتکب جرم دیگری هم شود به مجازات آن جرم نیز محکوم میشود.
ماده ۳۵- هر نظامی در ارتباط با خدمت نسبت به مجروح یا بیماری که قدرت دفاع از خود را ندارد آزار روحی یا صدمه بدنی وارد نماید علاوه بر قصاص یا دیه، حسب مورد چنانچه این اقدام در مناطق عملیاتی صورت گیرد به حبس از ششماه تا سهسال و در غیرمناطق عملیاتی از سهماه تا دو سال محکوم میشود و چنانچه مورد از مصادیق قصاص یا دیه باشد علاوه بر مجازات فوق به مجازات قصاص یا دیه نیز محکوم خواهد شد.
ماده ۳۶- هر نظامی در ارتباط با خدمت بر خلاف مقررات اموال مجروح یا بیمار یا مردهای را تصاحب کند چنانچه این اقدام در مناطق عملیاتی باشد به حبس از ششماه تا دوسال و در غیر مناطق عملیاتی از سهماه تا یکسال و در هر دو صورت به استرداد اموال مأخوذ محکوم خواهد شد.
ماده ۳۷- هر نظامی که با اظهار و اقدام خود به نحوی از انحاء موجبات بدبینی اشخاص را نسبت به نیروهای مسلح فراهم سازد به حبس از دوماه تا یکسال محکوم میشود.
فصل چهارم- فرار
بخش اول- فرار در زمان صلح
ماده ۳۸- پرسنل ثابت نیروهای مسلح هرگاه در زمان صلح، بیش از پانزده روز غیبت متوالی داشته و عذر موجهی نداشته باشند فراری محسوب و پس از دستگیری به حبس از یک تا سهسال یا تنزیل یک درجه یا رتبه یا محرومیت از ترفیع تا دوسال محکوم میشوند.
ماده ۳۹- پرسنل ثابت نیروهای مسلح که در مأموریت یا مرخصی یا مشغول گذراندن دوره آموزشی در داخل یا خارج از کشور هستند هرگاه پس از خاتمه مأموریت یا مرخصی یا دوره آموزشی یا پس از احضار قبل از خاتمه آن به فاصله پانزده روز از تاریخ ابلاغ قانونی خود را به قسمتهای مربوط در داخل و یا سفارتخانهها و یا کنسولگریها و یا نمایندگان مجاز دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج معرفی ننمایند و عذر موجهی نداشته باشند فراری محسوب و مشمول ماده (۳۸) خواهند بود.
ماده ۴۰- اعضاء غیرثابت نیروهای مسلح اعم از وظیفه، پیمانی و غیره که در زمان صلح مدت غیبت آنان از پانزده روز متوالی تجاوز نماید و عذر موجهی نداشته باشند فراری محسوب و پس از دستگیری به حبس از ششماه تا دوسال و یا اضافه خدمت تا یکسال محکوم میشوند.
ماده ۴۱- فراریان مشمول مواد فوق در صورتی که شخصاً خود را معرفی نمایند به ترتیب زیر با آنان رفتار خواهد شد:
۱- هرگاه در زمان صلح باشد حسب مورد از دوماه تا یکسال حبس محکوم میشوند.
۲- هرگاه در زمان جنگ یا بسیج یا هنگامی که یگان مربوط در آمادهباش رزمی است، باشد و حداکثر ظرف مدت سهماه از تاریخ شروع جنگ یا بسیج یا اعلام آمادهباش خود را معرفی نمایند از تعقیب و کیفر معاف خواهند بود.
۳- هرگاه معرفی پس از مدت مذکور باشد حکم فرار در زمان جنگ را خواهد داشت .
ماده ۴۲- نظامیان وظیفه دوره ذخیره و احتیاط که در زمان صلح برای تجدید یا تکمیل دوره آموزشی یا بسیج همگانی یا خدمت دوره احتیاط و ذخیره فرا خوانده شوند و به فاصله پانزده روز از تاریخ احضار بدون عذر موجهی خود را معرفی ننمایند فراری محسوب و حسب مورد به مجازاتهای مقرر در این بخش محکوم خواهند شد.
بخش دوم- فرار در زمان جنگ و درگیریهای مسلحانه
ماده ۴۳- پرسنل ثابت نیروهای مسلح هرگاه در زمان جنگ بیش از پنج روز متوالی غیبت نموده عذر موجهی نداشته باشند فراری محسوب و به حبس از دو تا هشتسال محکوم میشوند و اگر فرار از جبهه باشد از زمان غیبت فراری محسوب و چنانچه فرار آنان موجب شکست جبهه یا وارد شدن تلفات جانی به نیروهای خودی شوند در حکم محارب است و در غیر این صورت به حبس از سه تا پانزدهسال و یا تنزیل تا دو درجه و یا مرادف آن از رتبه و گروه محکوم میشوند.
ماده ۴۴- اعضای غیرثابت نیروهای مسلح اعم از وظیفه یا پیمانی و غیره هرگاه در زمان جنگ بیش از پنج روز متوالی بدون عذر موجه غیبت نموده و فراری محسوب و به حبس از یک تا پنجسال محکوم میشوند و اگر فرار از جبهه باشد از زمان غیبت فراری محسوب و چنانچه فرار آنان موجب شکست جبهه یا وارد شدن تلفات جانی به نیروهای خودی شود در حکم محارب است و در غیر این صورت به حبس از دو تا دهسال محکوم میشوند.
تبصره- منظور از جبهه مندرج در قانون منطقهایست که یگانی درگیری مستقیم و سریع رزمی داشته و یا مأموریت آن را دریافت کرده باشد.
ماده ۴۵- هر نظامی که در جریان عملیات علیه عوامل خرابکار، ضد انقلاب، اشرار، و قاچاقچیان مسلح از محل مأموریت و یا منطقه درگیری فرار نمایند حسب مورد مشمول مجازاتهای مقرر در این بخش قرار خواهد گرفت.
ماده ۴۶- نظامیانی که در زمان جنگ در مأموریت یا مرخصی هستند یا مشغول گذراندن دوره آموزشی در داخل یا خارج از کشور میباشند هرگاه پس از خاتمه مأموریت یا مرخصی یا دوره آموزشی یا پس از احضار قبل از خاتمه آن به فاصله پنج روز از تاریخ ابلاغ قانونی خود را به قسمت های مربوط در داخل، یا سفارتخانهها یا کنسولگریها یا نمایندگان مجاز دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج معرفی ننمایند و عذر موجهی نداشته باشند فراری محسوب میشوند و حسب مورد مشمول مواد (۴۳ و ۴۴) این قانون، خواهند بود.
ماده ۴۷- هر نظامی که در زمان بسیج یا هنگامی که یگان مربوط در مأموریت آماده باش رزمی است مرتکب فرار شود حسب مورد مشمول مواد (۴۳) و (۴۴) و (۴۵) این قانون، خواهد بود.
ماده ۴۸- فراریان مشمول مواد ۴۳ تا ۴۷ این قانون در صورتی که قبل از خاتمه جنگ شخصاً خود را معرفی نمایند از کیفیات مخففه برخوردار خواهند بود.
ماده ۴۹- افراد وظیفه دوره ذخیره و احتیاط که در زمان جنگ احضار شده و به فاصله پنج روز از تاریخ احضار بدون عذر موجهی خود را معرفی ننمایند فراری محسوب و حسب مورد به مجازات مقرر در این قانون محکوم خواهند شد.
بخش سوم- مقررات مشترک
ماده ۵۰- هر نظامی که با سلاح گرم یا وسیله موتوری یا هواپیما یا کشتی یا وسایل دیگر مورد استفاده نیروهای مسلح، فرار نماید علاوه بر رد عین یا مثل یا قیمت و جبران خسارت وارده ناشی از ایجاد نقص یا استفاده غیرمجاز، چنانچه عمل او ضربه مؤثر به وضعیت نیروهای مسلح وارد آورد به مجازات محارب و مفسد فیالارض محکوم میشود در غیر این صورت حسب مورد تا یکونیم برابر مجازات مقرر در این قانون محکوم میگردد.
ماده ۵۱- هر نظامی که به طرف دشمن فرار نماید و فرار او موجب تقویت دشمن شود محارب محسوب و به مجازات محارب محکوم میگردد و در غیر این صورت به حبس از پنج تا پانزدهسال محکوم میشود.
ماده ۵۲- فراری که با تبانی بیش از دو نفر باشد فرار با توطئه محسوب میگردد و چنانچه عنوان محاربه و افساد بر اقدام آنان صادق باشد بهمجازات محارب و مفسد محکوم و در غیر این صورت تا یکونیم برابر حداکثر مجازات مقرر محکوم میشوند.
ماده ۵۳- ترغیب به فرار یا تسهیل موجبات فرار یا اخفای نظامیان با علم به فراری بودن آنان معاونت در جرم محسوب و چنانچه عمل مرتکب موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد در حکم محارب و در غیر این صورت به مجازات حبس از سهماه تا سهسال و یا جزای نقدی از پانصدهزار ریال تا پنجمیلیون ریال محکوم میشود.
ماده ۵۴- محصلان مراکز آموزشی نیروهای مسلح از لحاظ کیفر جرائم مندرج در این قانون تابع مقررات مربوط به کادر ثابت میباشند.
ماده ۵۵- منظور از عذر موجه مندرج در این قانون اموریست از قبیل.
۱- بیماری مانع از حضور.
۲- فوت همسر، پدر، مادر ، برادر، خواهر و اولاد یا بیماری سخت یکی از آنان.
۳- ابتلاء به حوادث بزرگ مانند حریق، سیل و زلزله.
۴- در توقیف یا حبس بودن.
ماده ۵۶- متخصصان مجرب و افرادی که از بورسیه نیروهای مسلح جهت طی دوره آموزشی عالی پزشکی، مهندسی و غیره استفاده کردهاند هرگاه بدون عذر موجه مرتکب بیش از (۶) ماه فرار از خدمت گردند علاوه بر مجازات مندرج در این قانون به پرداخت هزینههای مربوط و محرومیت از اشتغال به آن حرفه در خارج از نیروهای مسلح بمدت (۵) تا (۱۰) سال محکوم خواهند شد و به هر صورت اخراج آنان از نیروهای مسلح منوط به حکم دادگاه و یا رأی کمیسیونهای مربوطه پیشبینی شده در قوانین نیروهای مسلح میباشد.
فصل پنجم- گزارش خلاف واقع
ماده ۵۷- هر نظامی به مناسبت انجام وظیفه عمداً گزارشی بر خلاف حقیقت به فرماندهان یا دیگر مقامات مسئول تقدیم نماید یا حقایق را کتمان کند یا گزارشی با تغییر ماهیت یا بهطور ناقص ارائه دهد به ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- اگر گزارش خلاف یا کتمان حقیقت موجب شکست جبهه یا تلفات جانی گردد در حکم محارب است.
۲- اگر موضوع گزارش مربوط به امور جنگی یا مسائل امنیت داخلی یا خارجی باشد به حبس از سه الی هشتسال.
۳- در سایر موارد به حبس از سهماه الی یکسال.
تبصره ۱- عدم گزارش جرائم ارتکابی توسط مسئولین مربوط به مقامات صالحه مشمول این ماده میباشد.
تبصره ۲- چنانچه اعمال مذکور موجب خسارات مالی گردد علاوه بر مجازات فوق به جبران خسارات وارده نیز محکوم خواهد شد.
فصل ششم- تقلب و دسیسه در امور نظام وظیفه
ماده ۵۸- هر نظامی که در ارتباط با انجام وظیفه خود موجبات معافیت یا اعزام مشمولی را به خدمت وظیفه عمومی به ناحق فراهم سازد و یا سبب شود نام کسی که مشمول قانون خدمت وظیفه عمومی هست در لیست مشمولان ذکر نگردد، چنانچه اعمال مذکور به موجب قوانین دیگر مستلزم مجازات شدیدتری نباشد به حبس از ششماه تا سهسال و انفصال موقت از خدمت از ششماه تا یکسال برای مرحله اول و اخراج از خدمتدر نیروهای مسلح برای مرحله دوم محکوم میشود.
تبصره- در صورتی که مرتکب از پزشکان یا متخصصان شاغل در نیروهای مسلح باشد طبق ماده (۵۶) عمل خواهد شد.
ماده ۵۹- هر کس برای معافیت از خدمت نظام و یا تهدید فرمانده یا رئیس و یا دیگر افراد مافوق عمداً به نحوی به خود صدمه وارد کند که مستلزم معافیت از خدمت باشد، علاوه بر انجام خدمت مقرر به حبس از ششماه تا سهسال محکوم میشود.
فصل هفتم- فروش و حیف و میل و رهن گذاشتن اشیاء نظامی
ماده ۶۰- هر نظامی که اسلحه و یا اجزای آن یا مهمات یا مواد منفجره یا محترقه متعلق به دولت را که برای خدمت به او سپرده شدهاست، بفروشد در صورت موجود بودن مال به رد عین و در غیر این صورت حسب مورد به پرداخت مثل یا قیمت و یا جبران خسارت وارده و پرداخت اجرتالمثل و حبس از سه تا دهسال محکوم میشود و اگر عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد محارب محسوب میشود.
ماده ۶۱- هر نظامی که مرکب یا وسایل نقلیه یا سایر لوازم نظامی را که برای خدمت به او سپرده شدهاست بفروشد در صورت موجود بودن مال به رد عین و در غیر این صورت حسب مورد به پرداخت مثل یا قیمت و یا جبران خسارت وارده و پرداخت اجرتالمثل و حبس از یک تا سهسال محکوم میشود و اگر عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد محارب محسوب میشود.
ماده ۶۲- هر نظامی البسه نظامی را که برای خدمت به او سپرده شدهاست و فروش یا رهن آن از نظر سازمان مربوطه غیرمجاز باشد بفروشد یا رهن بگذارد، در صورت موجود بودن مال به رد عین و در غیر این صورت حسب مورد به پرداخت مثل یا قیمت و یا جبران خسارت وارده و پرداخت اجرتالمثل و حبس از دوماه تا ششماه محکوم میشود.
ماده ۶۳- هر نظامی که مرکب یا اسلحه یا مهمات یا وسایل نقلیه یا سایر وسایل و لوازم نظامی را که برای خدمت به او سپرده شدهاست مخفی و یا تلف نماید یا به مصرف غیرمجاز برساند و یا مورد استفاده غیرمجاز قرار دهد در صورت موجود بودن مال به رد عین و در غیر این صورت حسب مورد به پرداخت مثل یا قیمت و یا جبران خسارت وارده و پرداخت اجرتالمثل و حبس از ششماه تا دوسال محکوم میشود. و اگر عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد محارب محسوب میشود.
ماده ۶۴- هر نظامی که تمام یا قسمتی از اسلحه یا مهمات یا سایر وسایل و لوازم نظامی را که برای خدمت به او سپرده شدهاست در اختیار دیگری بگذارد در صورت موجود بودن مال به رد عین و در غیر این صورت حسب مورد به پرداخت مثل یا قیمت و یا جبران خسارت وارده و پرداخت اجرتالمثل و حبس از ششماه تا دوسال محکوم میشود و اگر عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد محارب محسوب میشود.
ماده ۶۵- هر نظامی که بر اثر بیاحتیاطی یا عدم اجرای مقررات به اسلحه و مهمات و سایر اشیاء و اموال و لوازم نظامی متعلق به دولت یا آن چه در اختیار دولت است خسارتی وارد آورد یا موجب فقدان یا از بین رفتن آنها بشود علاوه بر پرداخت خسارت به حبس از دوماه تا دوسال محکوم میشود و اگر عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد محارب محسوب میشود.
ماده ۶۶- تشخیص اینکه اموال و اشیاء و لوازم مذکور در این فصل جزء اموال و اشیاء و لوازم نظامی باشد، با رعایت مقررات نیروهای مسلح در این خصوص بعهده کارشناسان نظامی ذیربط در هر مورد خواهد بود.
فصل هشتم- سرقت
ماده ۶۷- هر نظامی که اسلحه و مهمات متعلق به دولت را سرقت نماید به حبس از دو تا دهسال محکوم میشود.
ماده ۶۸- هر نظامی که وسایل و لوازم نظامی (غیر از سلاح و مهمات) و وجوه اجناس یا اشیایی را که در اختیار نیروهای مسلح است سرقت نماید، به حبس از یک تا پنجسال محکوم میشود.
ماده ۶۹- هرگاه بزههای ارتکابی فوق در موقع اردوکشی یا مأموریت آمادهباش رزمی یا عملیات رزمی یا در منطقه جنگی باشد یا سرقت آن در مأموریت محوله یگان مؤثر باشد به نحوی که در مأموریت آن اخلال نماید مرتکب به حداکثر مجازات محکوم میشود.
ماده ۷۰- هرگاه بزههای فوق به قصد اخلال مؤثر در نیروهای مسلح یا عملیات نظامی صورت گیرد یا عمل او لطمه غیرقابل جبرانی به عملیات نظامی وارد کند مرتکب در حکم محارب است.
ماده ۷۱- در تمام موارد مذکور در چهار ماده فوق باید در صورت وجود مال عین آن و در غیر این صورت بر حسب مورد مثل یا بهای اجناس مسروقه و همچنین وجوه نقد یا معادل آن مسترد گردد.
فصل نهم- آتش زدن و تخریب
ماده ۷۲- هر نظامی عمداً و با سوءنیت تأسیسات یا ساختمانها یا استحکامات نظامی یا کشتی یا هواپیما یا امثال آنها یا انبارها یا راهها یا وسایل ارتباطی و مخابراتی یا مراکز محتوی اسناد و دفاتر یا اسناد طبقهبندی شده مورد استفاده نیروهای مسلح یا وسایل دفاعیه یا تمام یا قسمتی از ملزومات جنگی و اسلحه یا مهمات را آتش بزند یا تخریب کند یا دیگری را وادار به آن نماید یا دامهای مورد استفاده نیروهای مسلح را تلف یا ناقص کند به حبس از پنج تا پانزدهسال محکوم میشود.
تبصره ۱- در صورتی که انجام اعمال فوق به قصد براندازی حکومت و ایجاد فساد باشد یا در مواردی که در نتیجه اعمال مذکور لطمات جبرانناپذیری به عملیات نظامی وارد آید، مرتکب به مجازات محارب محکوم میشود.
تبصره ۲- تخریب امکانات و تأسیسات به منظور عدم دستیابی دشمن به هنگام عقبنشینی طبق دستور لازمالاجراء از شمول این ماده مستثنی است.
ماده ۷۳- هر نظامی که عمداً اموالی را که در اختیار نیروهای مسلح است غیر از آنچه در ماده فوق ذکر شده تلف کند یا بسوزاند یا دیگری را وادار به آن نماید به حبس از دو تا پنجسال محکوم میشود و اگر عمل وی موجب افساد و اخلال در نظام و یا شکست جبهه اسلام گردد محارب محسوب میشود.
ماده ۷۴- در موارد مذکور در مواد ۷۲ و ۷۳ این قانون مرتکب به جبران خسارت وارده نیز محکوم میگردد.
فصل دهم- سوء استفاده و جعل و تزویر
ماده ۷۵- هر نظامی که امضای یکی از فرماندهان یا مسئولین نیروهای مسلح را جعل یا با علم به جعل یا تزویر مورد استفاده قرار دهد اعم از اینکه بالمباشره باشد یا به واسطه به حبس از یک تا دهسال محکوم میگردد.
ماده ۷۶- هر نظامی مهر یا منگنه یا علامت یکی از نیروهای مسلح و یا ادارات و شرکتها و سازمانهایی را که مطابق قانون تشکیل شدهاست جعل کند یا با علم به جعل استعمال نماید علاوه بر جبران خسارت وارده به حبس از ششماه تا پنجسال محکوم میشود.
ماده ۷۷- هر نظامی مهر یا تمبر یا علامت یکی از نیروهای مسلح یا ادارات و یا شرکتهای مذکور در ماده (۷۶) را بر خلاف ترتیب بدست آورده و به طریقی که به حقوق و منافع نیروهای مسلح ضرر وارد نماید استفاده کرده یا سبب استفاده شود علاوه بر جبران خسارت وارده به حبس از سهماه تا سهسال محکوم خواهد شد.
ماده ۷۸- هر نظامی که مرتکب جرائم مذکور در مواد فوق شدهاست هرگاه قبل از تعقیب به مسئولین ذیربط اطلاع دهد و سایر مرتکبین را معرفی نماید از مجازات معاف خواهد بود.
ماده ۷۹- هر نظامی که حین انجام وظیفه در احکام و تقریرات و نوشتهها و اسناد و سجلها و آمار و محاسبات و دفاتر و غیر آنها از نوشتهها و اوراق جعل یا تزویر کند اعم از این که امضاء یا مهری را ساخته و یا امضاء یا مهر یا خطوطی را تحریف کرده یا کلمهای الحاق کند یا اسامی اشخاص را تغییر دهد علاوه بر جبران خسارات وارده به حبس از دو تا شش سال محکوم میگردد.
ماده ۸۰- هر نظامی که در تحریر نوشتهها و قراردادها و مقاولهنامههای راجع به وظایفش مرتکب جعل یا تزویر شود اعم از اینکه موضوع یا مضمون آن را تغییر دهد یا گفته و نوشته یکی از مقامات یا تقریرات یکی از طرفین را تحریف کند یا امر باطلی را صحیح یا صحیحی را باطل یا چیزی راکه بدان اقرار نشده اقرار جلوه دهد علاوه بر جبران خسارت وارده به حبس از یک تا دهسال محکوم خواهد شد.
ماده ۸۱- هر نظامی که اوراق مجعول در موارد فوق را با علم به جعل و تزویر مورد استفاده قرار دهد علاوه بر جبران خسارات وارده به حبس از ششماه تا سهسال محکوم خواهد شد.
ماده ۸۲- هر نظامی که به یکی از طرق مذکور در اسناد و نوشتههای غیر رسمی جعل یا تزویر کند یا با علم به جعل و تزویر مورد استفاده قرار دهد علاوه بر جبران خسارت به حبس از سهماه تا یکسال محکوم میشود.
ماده ۸۳- در صورتی که جاعل شخصاً از سند مجعول استفاده نمایند حسب مورد به اشد مجازات مندرج در مواد فوق محکوم میشود.
ماده ۸۴- هر نظامی شخصاً یا به واسطه دیگری اقدام به صدور گواهی یا تصدیقنامه خلاف واقع در امور نظام وظیفه یا غیر آن نماید علاوه بر جبران خسارت وارده به حبس از یکسال تا سهسال محکوم میشود.
ماده ۸۵- هر نظامی که عهدهدار خرید یا فروش یا ساخت چیزی برای نیروهای مسلح بوده و به واسطه تدلیس یا تقلب در خرید یا فروش یا در تعیین مقدار یا صفت یا خاصیت آن سودی برای خود یا دیگری تحصیل نموده باشد و یا موجب ضرر نیروهای مسلح گردد به ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه سود حاصله یا ضرر از حیث مبلغ یا بهاء از پانصدهزار ریال تجاوز ننماید به حبس از سهماه تا یکسال.
۲- در صورتی که زائد بر پانصدهزار ریال باشد ولی از پنجمیلیون ریال تجاوز ننماید به حبس از یکسال تا پنجسال.
۳- چنانچه زائد بر پنجمیلیون ریال باشد به حبس از دو تا دهسال.
تبصره- هر گونه پورسانت یا هدیه یا امتیاز که در ارتباط با انجام قراردادها یا معاملات نظامی بدست آید از حقوق دولت محسوب و باید اعلام و مسترد شود. عدم اعلام و استرداد جرم و مرتکب به مجازات مقرر در این ماده محکوم میشود.
ماده ۸۶- هر نظامی که در معاملات یا مناقصهها و مزایدههای مربوط به نیروهای مسلح یا دیگران تبانی نماید علاوه بر جبران خسارت به حبس از دو تا دهسال و جزای نقدی معادل آن چه بنا حق تحصیل کرده است محکوم میگردد.
ماده ۸۷- چنانچه بزههای مذکور در موارد بالا را بازرسان نظامی در امور مالی نیروهای مسلح مرتکب شده باشند یا در ارتکاب آن شرکت نمایند و یا کشف کرده و مخفی دارند مجازات آنان حسب مورد تا یکونیم برابر حداکثر مجازاتهای مقرر تشدید میشود.
ماده ۸۸- هر نظامی که در مواد غذایی و ادویه و مایعاتی که تحت حفاظت یا نظارت او قرار داده شدهاست مستقیماً یا بهطور غیرمستقیم تقلب نماید یا عمداً مواد غذایی و ادویه و مایعات تقلبی را بین نظامیان شخصاً یا به وسیله دیگری تقسیم نماید به حبس از دو تا دهسال محکوم خواهد شد.
ماده ۸۹- هر نظامی که با سوءنیت گوشت حیوانات مبتلا به بیماریهای مسری یا مواد غذایی یا مایعات فاسد یا ضایع شده را مستقیماً یا به طور غیرمستقیم بین نظامیان تقسیم نماید به حبس از سه تا پانزدهسال محکوم میشود.
ماده ۹۰- چنانچه در اثر وقوع بزههای مذکور در مواد (۷۵ تا ۸۹) این قانون لطمه جبرانناپذیری به نیروهای مسلح یا عملیات نظامی وارد آید مرتکب در حکم محارب است.
ماده ۹۱- چنان چه در اثر ارتکاب جرائم مندرج در مواد ۷۵ تا ۸۹ این قانون خسارت مالی نیز وارد گردد مرتکب ملزم به جبران آن خواهد بود و اگر امتیازی کسب شده باشد لغو میگردد.
ماده ۹۲- مجازاتهای مذکور در مواد ۷۵ تا ۹۱ این قانون در صورتی اعمال میشود که فرد نظامی در رابطه با انجام وظیفه نظامی مرتکب جرم شده باشد در غیر این صورت طبق مقررات عمومی مجازات خواهد شد.
فصل یازدهم- ارتشاء و اختلاس
ماده ۹۳- هر نظامی برای انجام یا خودداری از انجام امری که از وظایف او یا یکی دیگر از پرسنل نیروهای مسلح است وجه یا مال یا سند پرداخت وجه یا تسلیم مالی را بلاعوض یا کمتر از قیمت معمول به هر عنوان قبول نماید اگرچه انجام یا خودداری از انجام امر بر خلاف قانون نباشد در حکم مرتشی است و به ترتیب زیر محکوم میشود.
۱- در صورتی که قیمت مال یا وجه مأخوذ تا دویستهزار ریال باشد به حبس از یک تا سهسال و جزای نقدی معادل وجه یا قیمت مال مأخوذ و تنزیل یک درجه یا یک رتبه.
۲- هرگاه قیمت مال یا وجه مأخوذ از دویستهزار ریال بیشتر باشد به حبس از دو تا دهسال و جزای نقدی معادل وجه یا قیمت مال مأخوذ و اخراج از نیروهای مسلح.
تبصره- مبالغ مذکور از حیث تعیین مجازات اعم از این است که دفعتاً یا به دفعات اخذ شده باشد.
ماده ۹۴- هر نظامی وجوه یا مطالبات یا حوالهها یا اسناد و اشیاء و لوازمی را که بر حسب وظیفه به او سپرده شدهاست به نفع خود یا دیگری برداشت و تصاحب کند مختلس محسوب و حسب مورد به مجازات زیر محکوم میشود.
۱- هرگاه میزان اختلاس از حیث وجه یا بهاء تا پانصدهزار ریال باشد به یک تا سهسال حبس و تنزیل یک درجه یا یک رتبه.
۲- در صورتی که از این مبلغ بیشتر باشد به حبس از سه تا پانزدهسال و اخراج از نیروهای مسلح.
تبصره ۱- در هر مورد علاوه بر رد وجه یا مال مورد اختلاس به جزای نقدی معادل دو برابر آن محکوم میگردد.
تبصره ۲- مجازات شروع به اختلاس حداقل مجازات آن جرم میباشد.
فصل دوازدهم- استفاده غیر قانونی البسه رسمی یا علامات و نشانها و مدالهای نظامی
ماده ۹۵- هر نظامی که علناً نشانها و مدالها و علامتها و درجات و البسه رسمی نظامی داخلی یا خارجی را بدون تغییر یا با تغییر جزئی که موجب اشتباه شود بدون مجوز یا بدون حق استفاده نماید به حبس از دوماه تا دوسال محکوم میشود.
ماده ۹۶- هر نظامی در زمان جنگ با دولتی که قرارداد ژنو مورخ ۱۹۴۹ را امضاء نموده یا بعداً به آن ملحق شدهاست پرچم یا بازوبند یا سایر علائم هلال احمر یا همردیف آن را در منطقه عملیات جنگی بدون حق علناً استفاده کند به حبس از دوماه تا دوسال محکوم میشود.
قانون فوق مشتمل بر نودوشش ماده و بیستوهشت تبصره طبق اصل هشتاد و پنجم قانون اساسی در جلسه مورخ ۱۳۷۱/۵/۱۸ کمیسیون امور قضائی و حقوقی تصویب و در جلسه روز یکشنبه مورخ سوم خردادماه یکهزار و سیصد و هفتاد و یک با پنجسال مدت اجرای آزمایشی آن موافقت شده و در تاریخ ۱۳۷۱/۶/۸ به تأیید شورای نگهبان رسیده است.
رئیس مجلس شورای اسلامی- علیاکبر ناطق نوری
تازههای قوانین:
قانون اصلاح ماده (۳۴) اصلاحی قانون ثبت مصوب ۱۳۵۱ و حذف ماده (۳۴) مکرر آن
قانون اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران)
قانون تشکیل وزارت راه و شهرسازی
قانون بودجه سال ۱۴۰۵ کل کشور
قانون تفسیر ماده (۱۳) قانون حمایت از آزادگان مصوب ۱۳۶۸
قانون راجع به خدمت نیمه وقت بانوان
قانون انتخابات مجلس خبرگان رهبری
